Gespecialiseerd in Noord-Nederlandse kunst
Zowel gerenommeerde - als talentvolle jonge kunstenaars
Gevarieerde (verhuur)collectie met nadruk op figuratie
Naast schilderijen, tekeningen en grafiek omvat de
collectie ook, op bescheiden schaal, sculpturen
Young family
Pieter Ploeger
14 januari 2010 t/m 20 februari 2010
Bron: Friesch Dagblad 20-01-2010
Expositie nieuw werk Pieter Ploeger bij galerie Artemisia in Kunstzaken

Verslag van reis langs nieuwe wegen

Nieuwe
wegen
heet de tentoonstelling van Pieter Ploeger bij Artemisia in Kunstzaken. De titel slaat op de nieuwe schilderkunstige wegen die Ploeger (1951) bewandelt en onderzoekt. Zijn huidige werk is anders van kleur en vergeleken met een aantal jaren geleden heel direct geschilderd. Toch zijn het ook nu weer echte Ploegers.
Door Rients Kooistra.

Dat blijkt wel als je het trapje bent afgedaald dat toegang geeft tot Artemisia in Kunstzaken. Het eerste olieverfschilderij maakt duidelijk waartoe die nieuwe wegen de kunstenaar geleid hebben. Dit komt goed is de veelbelovende titel van het werk. We zien een naakte man en vrouw naast elkaar zitten op een net groot genoeg blauw bankje. Man en Vrouw hebben zich in een golvende beweging vol tedere overgave tegen elkaar aan gevleid. Puur, ongepolijst en tegelijkertijd vanzelfsprekend. Zijn vooruitgestoken linker- en haar rechterhand geven extra uiting aan het gevoel dat beide mensen zich in een denkbeeldige, beschermende cirkel bevinden.
   Een uiterst intieme scène die op een robuuste, expressieve wijze tot uitdrukking is gebracht. Met grove vegen heeft Pieter Ploeger de essentie van het gegeven op bijna schetsmatige wijze weergegeven. Daarmee laat hij ruimte voor de toeschouwer tot verdere invulling; iets wat natuurlijk ook geldt voor de betekenis van de titel die het schilderij vergezelt. Waarmee deze 'binnenkomer' tevens de toon zet voor het vervolg van de expositie.
   In twee tentoonstellingsruimtes zien we vervolgens een afwisseling van prenten en schilderijen. In de prenten toont Ploeger zich een meester van de houtsnede. Soms uiterst minutieus, bijna over de top uitgewerkt en soms gebruik makend van grotere kleurvlakken. Hiet zijn het met name landschappen die hij tot uitdrukking brengt. Het gebruik van meerdere platen biedt hem nieuwe mogelijkheden. Daarmee kan hij tijdens het ontstaan van een prent inspelen op tussentijdse ingevingen. Dit ontstaan van kunstwerken is kenmerkend voor de werkwijze van Ploeger. Ieder werk is zo een nieuwe weg, een traject op zich.

Relatieve ruigheid
In aanvang nemen zowel zijn prenten als schilderijende vorm aan van schetsen. Ervaringen uit zijn dagelijks leven vormne zijn inspiratiebron. Of het nu mensen, landschappen of andere zaken zijn; het is wat de dag hem brengt. Wanneer er vervolgens in een schets iets is dat de kunstenaar aanspreekt, gaat hij er verder mee aan de slag. Vanuit een vaag beeld, groeit in een schilderij of prent een bepaalde compositievorm, kleurencombinatie, karakter en betekenis van het beeld. Dat is een proces van een bijna eindeloos weergeven en weglaten.
   Soms wordt een figuur weg geschilderd om op een andere plek op datzelfde doek weer tevoorschijn te komen. Zoals in het schilderij Young family dat veel verschillende stadia heeft gekend. Hierop zien we een jonge familie, bestaande uit man, vrouw en kind. Mams heeft het kind aan de hand en pappie staat erbij met de handen in de broekzakken alsof-ie zich in deze situatie nog niet zo goed een houding weet te geven. een herkenbaar tafereel van zondagmiddag aan de wandel over een smal pad in een verder vaag gelaten landschap. De relatieve ruigheid en directe manier van schilderen wekken de indruk alsof het schilderij even tussen soep en aardappelen door, uit de mouw is geschud.
   Deze directheid echter, is juist het resultaat van een intense doorleving van het werk en een enorme drang naar essentie. Hier is geen kunstenaar aan het werk geweest die streeft naar het afleveren van mooie plaatjes. Het schilderij moet een zo direct en expressief mogelijke lading bezitten. In de schilderijen van Ploeger is sprake van een algemeen menselijke thematiek waarin tegenstrijdigheden als kwetsbaarheid en kracht, intimiteiet en vrijheid of somberheid en geluk een belangrijke rol spelen. Het gaat hem om de essentie van het leven zelf; om de mens in de grote wereld en de eeuwige spanning tussen die twee.

Brok energie
Prachtig schilderij is in dit kader dat van een man, gezeten buiten op een bank in een verder verlaten landschap. Het zou een zwerver kunnen zijn, maar dan wel een aan wie geen enkel gevoel van sentiment of medelijden kleeft. Kleurrijk is eerder de juiste omschrijving; niet alleen door het palet waarmee deze eenling uit de verf komt. Met zijn hoofd geheven en zijn bezwerende handen zit daar één brok energie. Misschien wanhopig, maar voor hetzelfde geld zielsgelukkig dat hij ook deze dag weer mee mag maken.
   Qua intensiteit doet dit werk denken aan een roemruchte voorganger van Ploeger in de persoon van schilder/graficus Oskar Kokoschka. Deze Weense expressionist uit het begin van de twintigste eeuw wist als nooit tevoren de innerlijke tegenstrijdigheden van zijn tijd te vatten in met name portretten. Portretten die vandaag de dag nog niets aan intensiteit hebben verloren. Eenzelfde intense vergeestelijking als in Kokoschka's portretten vinden we terug in de geschilderde mensfiguren van Ploeger. Ook dit is tijdloze kunst met een tijdloos thema.
   Zulke schilderijen kúnnen alleen maar het werk zijn van iemand die op integere wijze de beeldende kunst aanwendt als medium voor zijn eigen zoektocht. Daarbij steeds uiterst kritisch kijkend naar zijn eigen werk. Mooi dat Artemisia in Kunstzaken verslag doet van deze reis langs oneindig nieuwe wegen.